Hidayet duası: Kendin ve sevdiklerin için okunacak dualar

Kur’an’daki hidayet duası

Âl-i İmrân sûresinin başında, ilimde derinleşmiş kimselerin duası anlatılır: “Rabbimiz, hidayete erdirdiğin kalplerimizi sonradan kaydırma; katından bize rahmet bağışla” (3:8). Bu dua hidayeti henüz arayanın değil, onu bulmuş olanın duasıdır. Doğru yolu bulmak kadar o yolda kalabilmek de bir lütuftur ve insan bunu da Allah’tan ister.

Her namazda okuduğumuz Fâtiha’nın altıncı âyeti de bir hidayet duasıdır: “Bizi dosdoğru yola ilet” (1:6). Mümin bu duayı günde onlarca kez tekrarlar. Demek ki hidayet bir kez kazanılıp bitirilen bir şey değil, her gün yeniden istenen bir ihtiyaçtır.

Hidayet ne demektir?

Hidayet, kelime olarak yol göstermek ve gideceği yere ulaştırmak anlamına gelir. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin Hidâyet maddesinde anlatıldığı gibi, Sünnî âlimler iki şeyi birbirinden ayırır: doğru yolu gösterip açıklamak ve kulu o yola gerçekten erdirmek. Peygamberler, kitaplar, anne babalar, öğretmenler yolu gösterebilir; ama kalbi o yola yöneltmek yalnızca Allah’ın işidir.

Bu ayrım, hidayet duasının neden bu kadar sık tekrarlandığını da açıklar. İnsan doğruyu bildiği hâlde ona yönelmekte zorlanabilir. Bu yüzden dua yalnızca bilgi istemez; o bilgiyle yaşayabilecek bir kalp ister. “Bize doğru yolu göster” demekle “bizi o yolda yürüt” demek arasındaki fark, duanın kalbidir.

Peygamberimizin hidayet duaları

Abdullah b. Mes‘ûd’un aktardığına göre Peygamberimiz şöyle dua ederdi: “Allah’ım, Senden hidayet, takva, iffet ve gönül zenginliği isterim” (Müslim 2721). Duada dört şey bir arada istenir: doğru yolu bilmek, o yolda Allah’a karşı duyarlı kalmak, harama karşı korunmak ve kimseye muhtaç olmayan bir gönül.

Hz. Ali’ye öğretilen dua ise daha da kısadır: “Allah’ım, beni doğru yola ilet ve isabetli kıl” (Müslim 2725). Peygamberimiz, bu duayı okurken hidayeti yolunu arayan bir yolcunun doğru yolu bulmasına, isabeti de okun hedefe tam oturmasına benzetmesini öğütlemiştir.

Enes b. Mâlik ise Peygamberimizin en sık okuduğu dualardan birini aktarır: “Ey kalpleri hâlden hâle çeviren, kalbimi dinin üzere sabit kıl” (Tirmizî 2140). Enes “Sana ve getirdiğine iman ettik, bizim için endişe mi ediyorsun?” diye sorduğunda “Evet” demiş ve kalpleri Allah’ın dilediği gibi çevirdiğini söylemiştir.

“Benden hidayet isteyin”

Bir kudsî hadiste Allah şöyle buyurur: “Ey kullarım! Benim hidayet verdiklerim dışında hepiniz yolunu şaşırmışsınız. Öyleyse benden hidayet isteyin ki size hidayet vereyim” (Müslim 2577). Bu hadis, hidayeti istemenin kendisinin bir kapı olduğunu gösterir. İnsan kendi kalbinden emin olamaz; ama kalbini çevirene yönelebilir.

Kur’an’da da bu kapı açıktır: Allah’a iman edenin kalbine hidayet verilir (Teğâbün 64:11), Allah yolunda gayret edenler yollarına iletilir (Ankebût 29:69).

Sevdiğin birinin hidayeti için

Çocuğunun namaza başlaması, eşinin ya da kardeşinin dine yakınlaşması, bir arkadaşının kötü bir yoldan dönmesi… Bunlar en çok dua edilen dertlerdendir. Kur’an bu konuda hem teselli hem de sınır koyar: “Sen sevdiğini doğru yola iletemezsin; Allah dilediğini iletir” (Kasas 28:56). Müslim’in rivayetine göre bu âyet, Peygamberimizin çok sevdiği amcası Ebû Tâlib hakkında inmiştir (Müslim 25).

Bu âyetten çıkan ders, sorumluluğun dua etmek ve güzel örnek olmakla sınırlı olduğudur. Baskı, utandırma ya da tehdit kalbi yumuşatmaz, çoğu zaman uzaklaştırır. Sevgiyle dua etmek, sabırla beklemek ve kapıyı açık tutmak en güzel yoldur. Çocukların için çocuklar için dua sayfasında kaynaklı başka dualar da bulabilirsin.

Hidayet duası nasıl okunur?

1. Önce kendin için iste. Peygamberimizin duaları çoğunlukla “beni” ve “bizi” diye başlar. Kendi kalbin için istemek, başkası için istemenin de zeminidir.
2. Kur’an’daki duayı oku. Âl-i İmrân 3:8’i namazdan sonra ya da secdede okuyabilirsin.
3. Adını an. Bir yakının için dua ediyorsan onun adını anarak kendi cümlelerinle iste.
4. Ümidini kesme. Peygamberimiz, ona direnen bir kabile için bile beddua yerine hidayet duası etmiştir (Buhârî 2937).

Bir hatadan dönmek istiyorsan tövbe duası ve Allah beni affeder mi sayfaları da sana yakın olabilir.

Hidayet ve esmalar

Anlamı bu hâle yakın isimler: Hâdî (doğru yola ileten), Reşîd (doğruya yönelten), Vehhâb (karşılıksız bağışlayan) ve Latîf (lütfu ince olan). Âl-i İmrân 3:8’deki dua da “inneke ente’l-Vehhâb” diye, bu isimlerden biriyle biter. Belirli bir sayı şartı olmadan bu isimlerle dua edebilirsin.